Dagoeneko argi geratu da gaur egungo hazkunde eredua, baliabideen kontsumoan eta ingurumenean oinarriturik dagoena, jasanezina dela, ez bakarrik dituen ondorio ekologikoengatik, baizik baita ere epe luzera izango duen kostu ekonomikoagatik. Munduko Ekonomi Foroaren esanetan, kontsumo ohiturak aldatu behar dira eta negozio eredu berriak sortu. Eskala handiarekin batera, sare txiki, lokal eta konektatuak sortu behar dira ezinbestean, etorkizunerako konponbideak nahi baditugu.
Munduko Ekonomi Foroak More with less, scaling sustainable
consumption and resource efficiency txostena argitaratu berri du, non
ekintzarako deia egiten baitu garapen eredu berriak bilatzeko. Eredu horien
bidez hazkundearen eta baliabide urriak kontsumitzearen arteko lotura hautsi
behar da, gaur egungo egiturak eta produkzio sistemak sostengaezinak izango direlako etorkizunari begira. Txostenean
jasota dauden Oxford Economics erakundearen datuen arabera, 2 bilioi dolar
baino gehiago daude jokoan, hau da, 2030ean baliabide eta energia kontsumoa
murrizteak suposatuko lukeen aurrezkia.
MEF erakundearen Sustainable
Consumption ekimenak hiru ekintza ildo proposatzen ditu: kontsumo ohitura iraunkorragoak
sustatzea hiritarren artean, produktu edo zerbitzu iraunkorrak aukera lehenetsi
bihurtuz; negozio eredu berriak bultzatzea eta joko arauak aldatzea akordio
publiko-pribatuen bidez.
Kontsumitzaileei dagokienean, eten bat dago jarreren eta benetako ekintzen
artean. National Geographic-ek Europan eginiko galdeketa baten arabera,
inkestatuen %72 prest legoke produktu ekologikoen truke gehiago ordaintzeko,
baina %17k baino ez ditu produktu ekologikoak erosten. Arrazoiak bat baino
gehiago dira: etiketa berde kopuru handiak sortzen duen nahasmena, prezioa eta
gardentasun falta. Bestalde, enpresa ideiei dagokienez, egia da iraunkorragoak
diren ekimen asko dagoela, baina Munduko Ekonomi Foroaren txostenak adierazten
du gaur egun arazo nagusia eskala falta dela, azpiegitura eta teknologia
baliabideak urriak direlako eta baita ere inertzia gaiztoak indartzen dituzten
joko arauekin jokatzen dugulako. Aipatzekoak dira, esaterako, erregai fosilei
ematen zaizkien diru-laguntzak edota zerbitzu nahiz produktu iraunkorren eta
gainerakoen artean bereizketarik egiten ez duten tarifak.
Etorkizun txiki eta irekia
Berrikuntza sozialeko Ezio Manzini adituak
ekimen txiki,
lokal, ireki eta konektatuz osatutako etorkizuneko eszenatokia proposatzen
du, kontsumoa murrizteko enpresa proiektuekin batera. Manzini-ren esanetan,
munduan badira hainbat proiektu garapen eredu alternatibo eta iraunkorragoak
probatu dituztenak, esaterako, nekazaritza produktuak kontsumitzeko
kooperatibak, adinekoak zaintzeko elkar laguntzarako taldeak edota Interneteko
plataformen bidez produktuak eta zerbitzuak partekatzeko sistemak. Politecnico
di Milano unibertsitateko irakasle honen ustez, ekimen horiek txikiak eta
zehatzak izan behar dute, "giza eskalara diseinatutako sistemak" alegia. Horrez
gain, SLOC (small, local, open eta connected hitzen siglak) eszenatokia
defendatzen du, non berrikuntza teknologiko eta sozialari esker elkarri
konektatutako proiektu txikiak sortuko baitira errazagoa izan dadin konponbide
iraunkorrak bilatzea.
Interesgarri gerta dakizuke: